Langzaam maar zeker komen we er. Nu nog bijstandsontvangers niet langer behandelen als potentiële criminelen

Dakloze Frans uit Eindhoven is klaar met de gemeente. Alles is hem ontnomen door regeltjes die elkaar tegenwerken, dus zet hij nu zijn tent demonstratief voor het Stadskantoor op.

25 cent voor een literfles en 15 cent voor een blikje. Kleine bedragen, maar bij een volle zak flessen en blikjes met statiegeld kan dat aardig aantikken. Hoeveel eigenlijk? Grote plastic flessen leveren al ruim 35 jaar geld op. Kleine plastic flesjes kennen sinds de zomer van 2021 statiegeld en blikjes zijn sinds 2023 geld waard. Er geldt een wettelijke inzameldoelstelling van 90 procent, maar dat is producenten sinds de invoering in 2021 nog geen enkel jaar gelukt.

De regels voor bijstand zijn dit jaar al flink veranderd en ook voor 2027 staan er een hoop aanpassingen op de planning. De oude regels kregen veel kritiek en waren voor veel mensen te streng en ingewikkeld. Daarbij ging het te veel om strikte controle en minder om de persoonlijke situatie van mensen met een bijstandsuitkering.

In Den Haag leven naar schatting ruim 28.000 huishoudens met problematische schulden. In sommige wijken leeft één op de vijf kinderen onder de armoedegrens. Daarom is QUIET er. Zij verbinden mensen in armoede (members) met bedrijven en particulieren. Dankzij sponsoren, donateurs en vrijwilligers kunnen zij hun members zogeheten geluksmomenten aanbieden. Denk aan een luxe lunch, kappersbezoek of kaartjes voor het theater. Ook organiseren zij workshops voor kennisontwikkeling en inloopmomenten voor het sociale contact. Zo willen ze members én vrijwilligers handvatten geven om zichzelf te versterken en talenten te ontwikkelen.

De Europese Commissie heeft een pakket met sociale maatregelen gepresenteerd. Dit bestaat onder andere uit een eerste EU-brede strategie tegen armoede, en een aantal concrete aanbevelingen op het gebied van het tegengaan van uitsluiting op de huizenmarkt en bescherming van de rechten van mensen met een beperking.

Een skyline vol luxe woontorens, kunst in alle vormen en maten en yuppen op flitsende fietsen. Rotterdam lijkt de stad van onbegrensde mogelijkheden, maar niets is minder waar. “Manhattan aan de Maas” heeft ook een schaduwkant. “Het gaat steeds harder, erger, massiever en massaler achteruit.”

De discussie over schulden die niet te innen zijn, omdat mensen gewoon niet in staat zijn om die schulden terug te betalen, is al langer gaande. Het zou niet eerlijk zijn ten opzichte van schuldeisers. Het wordt sowieso noodzakelijk gevonden dat mensen iets afbetalen. Ook werkgeversorganisaties VNO NCW en MKB NL hebben zich hierin gemengd met een position paper. De LCR kan zich niet vinden in de aannames in dat position paper en geeft een repliek om meer uit te leggen over de problematiek.

Zes dagen per week stapt Willem van Ettinger uit Den Haag om 4.00 uur uit bed om brood op te halen bij de bakker. Niet voor zichzelf, maar voor duizenden daklozen en mensen die het niet breed hebben. Wij gingen een ochtendje met deze vroege vogel mee op pad.

Het kabinetsplan om te besparen op de bijstand krijgt veel kritiek van economen en andere onderzoekers. Volgens hen wordt het daarmee voor de staatskas op de lange termijn juist duurder. Daarbovenop dupeert het kabinet de allerarmsten in de samenleving, vindt Nationale ombudsman Reinier van Zutphen. Hij heeft een kritische brief gestuurd naar minister Aartsen van Werk en Participatie.

Een bijstandsuitkering is altijd hetzelfde, maar vaste lasten zijn voor iedereen verschillend. In Wageningen worden uitkeringen aangevuld op basis van je persoonlijke situatie. Bonnetjes inleveren hoeft niet, want mensen die in armoede leven, weten zelf heel goed wat ze nodig hebben, is het idee.